O3CI — "Operators of Third-Country Installations", yani üçüncü ülke tesis operatörleri — CBAM Registry'nin AB dışındaki üreticilere ayrılmış modülüdür. 31 Aralık 2024'ten beri açıktır.
Çözdüğü sorun basit ve tanıdıktır: aynı emisyon verisini her AB alıcınıza ayrı ayrı e-postayla göndermek. O3CI ile tesis ve emisyon verinizi bir kez yüklersiniz, ardından bu veriyi tüm AB beyan sahiplerinizle paylaşırsınız. Onlar da beyanlarını doldurmak için veriyi kayıttan çeker.
Kayıt kime ait?
Bu, en çok yanlış anlaşılan noktadır ve baştan netleştirmekte fayda var: kayıt operatörün kendisine aittir. Kayıtlı tüzel kişi sizin şirketinizdir. Bir danışman, bir yazılım sağlayıcısı veya bir aracı, sizin "yerinize" kayıt açamaz.
Erişim iki AB sistemi üzerinden işler:
- EU Login — Avrupa Komisyonu sistemlerinin ortak kimlik doğrulaması.
- EU Access Admin-Ext — dış kullanıcıların yetkilerinin yönetildiği katman.
Operatör, kendi Harici Yöneticisini (External Administrator) atar. Bu kişi şirketinizin O3CI erişimini yöneten, yetki veren ve geri alan taraftır. Şirket içinden, sorumluluk üstlenebilecek bir kişi olmalıdır.
Danışman veya ekip veri girebilir mi?
Evet — ve sistem bunu açıkça destekler. Harici Yönetici, portala erişimi devredebilir. Veri girişi yapan personel ve dış danışmanlar için özel olarak "Simple Operator" rolü vardır; bu rol veri girer ancak yönetimsel kontrol taşımaz.
Kritik ayrım şu: devir, danışmana ait isimli bir hesapla ve sizin yetkilendirmenizle yapılır. Kimse size ait giriş bilgilerini kullanmamalıdır — ne teknik olarak doğrudur, ne de sorumluluk açısından savunulabilir. Veri girişinin sorumluluğu her hâlükârda operatörde kalır.
Veri nasıl yüklenir?
Portal iki yolu kabul eder:
- Elle giriş — formlar üzerinden tesis ve emisyon verisinin girilmesi.
- XML yükleme — yazılımla üretilmiş bir dosyanın elektronik olarak yüklenmesi; rapor bu dosyadan doldurulur. Çok tesisli veya çok ürünlü üreticiler için tek pratik yol budur.
Üçüncü taraflara açık, sistemden sisteme bir API doğrulanmış değildir. Aksi kanıtlanana kadar mevcut değil varsaymak doğru olur; "otomatik gönderim" vaat eden bir çözüm duyarsanız bu noktayı sorgulayın.
Verdaport bu süreçte ne yapıyor?
Verdaport sizin yerinize beyan göndermez ve size ait kimlik bilgileriyle sisteme girmez. Yaptığı şey:
- Tesis ve dönem verinizden gömülü emisyon hesabını üretir.
- O3CI biçiminde bir dışa aktarım hazırlar — portala yüklenmeye hazır halde.
- Yükleme adımlarını gösteren rehberli bir akış sunar.
- AB alıcınıza gönderebileceğiniz bir emisyon pasaportu bağlantısı üretir.
Yüklemenin sizin adınıza bir danışman tarafından yapılması istenirse, bu ayrı bir hizmettir ve yukarıda anlatılan devredilmiş Simple Operator hesabı üzerinden yürür — bir yazılım özelliği olarak değil.
Nereden başlamalı?
- 1. Ürünlerinizin CN kodlarını CBAM listesine karşı kontrol edin.
- 2. Harici Yönetici olacak kişiyi belirleyin ve EU Login hesabını açtırın.
- 3. Tesis bilgilerinizi ve raporlama dönemi verinizi toplayın: yakıt tüketimi, elektrik, üretim miktarı, öncül maddeler.
- 4. Hesabı yapın, varsayılan değerle karşılaştırın, veriyi yükleyin ve alıcılarınızla paylaşın.